Giáo án học kì 1 môn Giáo dục công dân Lớp 11

 cung - cầu, xác định giá cả và số lượng hàng 
hóa được trao đổi mua bán.
- Thị trường là gì ? 
- Các “chủ thể kinh tế”của thị trường bao 
gồm các thành phần nào ?
 => Các chủ thể kinh tế của thị trường 
gồm: người bán, người mua, cá nhân, 
doanh nghiệp, cơ quan, nhà nước 
tham gia vào mua bán, trao đổi trên thị 
trường.
- Thị trường có các chức năng cơ bản b. Các chức năng cơ bản của thị trường 
nào ? - Chức năng thực hiện (hay thừa nhận) giá 
=> Cần xem xét trên hai thuộc tính : giá trị sử dụng và giá trị của hàng hóa.
trị và giá trị sử dụng của hàng hóa. Nếu 
hàng hóa bán được tức là xã hội thừa 
nhận hàng hóa đó phù hợp với nhu cầu 
của thị trường thì giá trị của nó được - Chức năng thông tin
thực hiện (người sản xuất ra hàng hóa 
được bù đắp giá trị, có vốn để tái sản - Chức năng điều tiết (kích thích hoặc hạn chế 
xuất), hàng hóa đó có ích cho xã hội và sản xuất và tiêu dùng).
ngược lại.
VD: Xí nghiệp của ông A sản xuất giấy 
bao bì tập của học sinh. Sản phẩm của 
ông A bán rất chạy với lý do: mẫu mã 
đẹp, phù hợp với nhu cầu, thị hiếu khách 
hàng; giá cả vừa phải (2.000đ/chục).
- Trên đài truyền hình , hàng ngày đều có 
bản tin thị trường nói về giá cả của một 
số mặt hàng như: rau quả, gạo, thịt, cá, 
giá vàng bạc, xe máy 
Khi đó, thị trường có chức năng gì ?
- Thị trường cung cấp cho các chủ thể 
tham gia thị trường những thông tin về 
quy mô cung - cầu, giá cả, chất lượng, cơ 
cấu, chủng loại, điều kiện mua - bán... 
các hàng hóa, dịch vụ, từ đó giúp cho 
người bán đưa ra các quyết định kịp thời 
nhằm thu nhiều lợi nhuận ; còn người 
mua sẽ điều chỉnh việc mua sao cho có 
lợi nhất.
VD: Nhờ nắm bản tin thị trường vàng 
bạc, đá quý mà khách hàng có thể quyết 
định mua vào cất trữ hay bán ra ; mua, bán vào thời điểm nào là có lợi nhất.
 - Chức năng thứ 3 của thị trường là gì ? 
 - Sự biến động của cung - cầu, giá cả 
 trên thị trường đã điều tiết các yếu tố sản 
 xuất từ ngành này sang ngành khác, luân 
 chuyển hàng hóa từ nơi này sang nơi 
 khác, nơi giá cả thấp đến nơi giá cả cao. 
 + Ở một ngành nào đó khi cung nhỏ hơn 
 cầu, giá cả hàng hóa sẽ lên cao hơn giá trị, 
 hàng hóa bán chạy, lãi cao, thì người sản 
 xuất sẽ đổ xô vào ngành ấy. Ngược lại, khi 
 cung ở ngành đó vượt quá cầu, giá cả hàng 
 hóa giảm xuống, hàng hóa bán không chạy 
 và có thể lỗ vốn, buộc người sản xuất phải 
 thu hẹp quy mô sản xuất lại hoặc chuyển 
 sang đầu tư vào ngành có giá cả hàng hóa 
 cao.
 + Khi giá cả một hàng hóa nào đó tăng 
 lên sẽ kích thích xã hội sản xuất ra hàng 
 hóa đó nhiều hơn, nhưng lại làm cho nhu 
 cầu tiêu dùng về hàng hóa đó bị hạn chế. 
 Ngược lại, khi giá cả của một hàng hóa 
 giảm xuống sẽ kích thích tiêu dùng và 
 hạn chế việc sản xuất hàng hóa đó.
 - Cơ chế thị trường ngoài tác dụng tích => Hiểu và vận dụng được các chức năng 
 cực, vẫn có những khuyết tật, hạn chế và của thị trường sẽ giúp cho người sản xuất 
 tác động tiêu cực. Vì thế, Nhà nước cần và tiêu dùng giành được lợi ích kinh tế lớn 
 phải có sự điều tiết vĩ mô (bằng pháp nhất và Nhà nước cần ban hành những 
 luật, chính sách ) để phát huy tác dụng chính sách kinh tế phù hợp nhằm hướng 
 tích cực, hạn chế tác động tiêu cực của nền kinh tế vào những mục tiêu xác định.
 nó, thực hiện mục tiêu dân giàu, nước 
 mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn 
 minh ; đảm bảo cho mọi người có cuộc 
 sống ấm no, tự do, hạnh phúc
 HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH
* Mục tiêu :
- Luyện tập để học sinh củng cố những gì đã biết các chức năng của tiền tệ ;thị 
trường và các chức năng cơ bản của thị trường.
- Rèn luyện năng lực tự học, năng lực giao tiếp và hợp tác, năng lực giải quyết vấn 
đè cho hs
* Cách tiến hành :
- GV tổ chức cho học sinh làm bài tập :
- GV: Các nhân tố cơ bản của thị trường là: a) Hàng hóa b) Tiền tệ
c) Người bán - người mua d) Cả 3 ý trên
* Dự kiến sản phẩm:
- HS: Chọn phương án d.
- GV: Cho ví dụ về sự vận dụng chức năng của thị trường điều tiết, kích thích 
đối với người sản xuất, kinh doanh, tiêu dùng?
- HS:
+ Người sản xuất bánh Trung Thu:
. Giá cao Sản xuất nhiều
. Giá thấp Chuyển sang làm bánh bía
 HOẠT ĐỘNG ỨNG DỤNG
 * Mục tiêu
- Tạo cơ hội cho học sinh vận dụng kiến thức và kĩ năng có được để tham gia 
vào sản xuất, kinh doanh.
- Rèn luyện năng lực công dân, năng lực phát triển bản thân.
* Cách tiến hành :
- GV cho Hs làm bài tập bài tập 8,9 SGK trang 27.
-Hs chủ động thực hiện những yêu cầu trên 
* Dự kiến sản phẩm: Câu trả lời của học sinh
 Trực Ninh, ngày tháng năm
 DUYỆT CỦA LÃNH ĐẠO Ngày soạn: Tuần : 6
 Ngày dạy: Tiết : 6
 QUY LUẬT GIÁ TRỊ TRONG SẢN XUẤT VÀ LƯU THÔNG HÀNG 
 HÓA
I. Mục tiêu
1.Về kiến thức
 Nêu được nội dung cơ bản của quy luật giá trị và tác động của quy luật giá trị 
trong sản xuất và lưu thông hàng hóa.
2. Về kỹ năng
Biết vận dụng quy luật giá trị để giải thích một số hiện tượng kinh tế gần gũi 
trong cuộc sống.
3. Về thái độ
Tôn trọng quy luật giá trị trong sản xuất và lưu thông hàng hóa ở nước ta.
4. Các kĩ năng sống cơ bản được giáo dục trong bài: 
- Kĩ năng tìm kiếm và xử lí thông tin
- Kĩ năng giải quyết vấn đề
- Kĩ năng tư duy phê phán
- Kĩ năng đánh giá và điều chỉnh quá trình sản xuất của bản thân phù hợp với 
yêu cầu của xã hội.
II. Chuẩn bị của GV và HS
1. Các phương pháp/ kĩ thuật dạy học tích cực có thể sử dụng:
- Phương pháp thảo luận nhóm
- Động não
- Giải quyết vấn đề
2.Phương tiện dạy học:
- Giáo viên: Giáo án, sách giáo khoa, sách giáo viên.
- Học sinh: Vở viết, sách giáo khoa
III. Tiến trình dạy học:
 HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
* Mục tiêu:
- Kích thích HS tìm hiểu về quy luật giá trị.
- Rèn luyện năng lưc giải quyết vấn đề cho HS.
* Cách tiến hành:
- GV tổ chức cho hs chơi trò chơi có thưởng.
- Hs xung phong tham gia.
- Gv nêu yêu cầu: gấp 5 con hạc giấy trong thời gian 2 phút. Nếu ai làm xong 
trong khoảng thời gian yêu cầu sẽ được 9 điểm, ai làm được nhiều hơn sẽ có 
thêm phần thưởng và ai làm không đạt yêu cầu sẽ bị phạt.
* Dự kiến sản phẩm:
- Hs tiến hành gấp con hạc, cho ra kết quả
- Gv nhận xét về kết quả của HS và đưa ra kết luận: HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
 Họat động của giáo viên và học sinh Nội dung
Hoạt động 1: Thuyết trình, đàm thoại gợi mở 1. Nội dung của quy luật giá trị
tìm hiểu nội dung của quy luật giá trị.
* Mục tiêu: 
- Hs nêu được nội dung của quy luật giá trị trong 
sản xuất và lưu thông hàng hóa. 
- Rèn luyện NL nhận thức, NL giao tiếp và hợp 
tác, giải quyết vấn đề
* Cách tiến hành: 
 - Nội dung khái quát: Sản xuất và 
 lưu thông hàng hóa phải dựa trên 
 cơ sở thời gian lao động xã hội cần 
 thiết để sản xuất ra hàng hóa đó.
Gv nêu câu hỏi: Em có nhận xét gì về kết quả và 
hiệu quả kinh tế của 3 nhà sx trên?
- Hs suy nghĩ, trả lời.
- Gv kết luận: Nhà sx A có lãi, nhà sx C hòa vốn, 
nhà sx B thua lỗ. Lợi ích kinh tế của 3 nhà sx 
A,B,C được xác định do tác động của quy luật giá 
trị. Vậy nội dung của quy luật giá trị là gì?
- Gv nêu nội dung của quy luật: Sản xuất và lưu 
thông hàng hóa phải dựa trên cơ sở thời gian lao 
động xã hội cần thiết để sản xuất ra hàng hóa đó.
 Hoạt động 2: Giải quyết vấn đề kết hợp với thuyết - Biểu hiện nội dung của quy luật 
trình, đàm thoại gợi mở tìm hiểu yêu cầu của quy giá trị trong sản xuất và lưu thông 
luật giá trị. hàng hóa:
* Mục tiêu: + Trong sản xuất, quy luật giá trị 
- Học sinh nêu được biểu hiện của quy luật giá trị yêu cầu người sản xuất phải đảm 
trong sản xuất và lưu thông hàng hóa. bảo sao cho thời gian lao động cá 
- Rèn luyện NL giao tiếp, NL giải quyết vấn đề biệt để sản xuất hàng hóa phải phù 
cho hs. hợp với thời gian lao động xã hội 
* Cách tiến hành: cần thiết. - GV chiếu lại sơ đồ trong hoạt động 1 và lần lượt 
nêu câu hỏi:
+ Quy luật giá trị có yêu cầu gì đối với người sx 
hàng hóa?
+ Quy luật giá trị có yêu cầu gì đối với người lưu 
thông hàng hóa?
- Với mỗi câu hỏi hs có 45s để suy nghĩ.
- HS phản hồi ý kiến( mỗi câu hỏi có 1-2 hs nêu ý 
kiến cá nhân) + Trong lưu thông, việc trao đổi 
- GV kết luận và giải thích bằng sơ đồ: hàng hóa phải dựa theo nguyên tắc 
 Sơ đồ biểu hiện nội dung của quy luật giá trị trong ngang giá.
sản xuất hàng hóa, đối với tổng hàng hóa: - Đối với 1 hàng hóa, giá cả của 
 một hàng hóa có thể bán cao hoặc 
 thấp so với giá trị của nó nhưng 
 bao giờ cũng phải xoay quanh trục 
 giá trị hàng hóa.
 - Đối với tổng hàng hóa trên toàn xã 
 hội, quy luật giá trị yêu cầu: tổng giá 
- Giải thích sơ đồ: cả hàng hóa sau khi bán phải bằng 
+ Trường hợp tổng thời gian lao động cá biệt < tổng tổng giá trị hàng hóa được tạo ra 
thời gian lao động xã hội cần thiết, vi phạm quy luật trong quá trình sản xuất.
giá trị, dẫn đến thiếu hàng hóa trên thị trường.
+ Trường hợp tổng thời gian lao động cá biệt >tổng 
thời gian lao động xã hội cần thiết, vi phạm quy luật 
giá trị, dẫn đến thừa hàng hóa trên thị trường.
+ Trường hợp tổng thời gian lao động cá biệt = 
tổng thời gian lao động xã hội cần thiết, phù hợp 
với yêu cầu của quy luật giá trị, nên có tác dụng 
góp phần cân đối và ổn định thị trường.
- Sơ đồ biểu hiện nội dung quy luật giá trị trong 
lưu thông hàng hóa, đối với 1 hàng hóa: Cơ chế hoạt động của quy luật giá trị.
 - Trên thị trường, giá cả của từng hàng hóa có thể cao 
 hơn hoặc thấp hơn giá trị hàng hóa hình thành trong sản 
 xuất, do ảnh hưởng của cạnh tranh, cung - cầu.
 - VD: Hàng hóa A có giá trị = 10 giờ lao động, nhưng 
 trên thị trường có thể bán = 11 giờ hoặc 9 giờ lao động. 
 Chúng đều xoay quanh trục 10 giờ lao động.
 - Gv giảng thêm: Yêu cầu này là điều kiện đảm 
 bảo cho nền kinh tế hàng hóa vận động và phát 
 triển bình thường (hay cân đối).
 HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH
* Mục tiêu:
- Luyện tập để củng cố những gì đã biết về quy luật giá trị, tác động của quy 
luật giá trị và sự vận dụng quy luật giá trị trong sản xuất và lưu thông hàng hóa.
- Rèn luyện NL tự học, NL giao tiếp và hợp tác, NL giải quyết vấn đề cho hs.
* Cách tiến hành:
- Gv phát phiếu học tập, yêu cầu hs viết 2-3 dòng sau đó thu lại kết quả và đọc 
trước lớp.
Phiếu học tập:
- Gv tổ chức cho hs làm bài tập 1,2 (trong phần câu hỏi và bài tập) theo nhóm ( 
4-6 em).
- Hs làm bài tập.
* Dự kiến sản phẩm:
- Đại diện nhóm báo cáo kết quả làm bài, lớp nhận xét đánh giá và thống nhất 
đáp án.
- Gv chính xác hóa đáp án:
 Học quy luật giá trị em tâm đắc nhất vấn 
 đề: 
 ..
 vì .. HOẠT ĐỘNGỨNG DỤNG
* Mục tiêu:
 - Tạo cơ hội cho hs vận dụng kiến thức và kĩ năng có được vào các tình huống/ 
bối cảnh mới - nhất là vận dụng vào thực tế cuộc sống.
 - Rèn luyện NL tự học, NL giải quyết vấn đề và sáng tạo, NL công nghệ, NL 
công dân, NL tự quản lí và phát triển bản thân.
* Cách tiến hành:
- Trong quá trình học tập, quá trình lao động sản xuất của bản thân em đã thực 
hiện đúng theo quy luật giá trị chưa? Cho ví dụ minh họa?
* Dự kiến sản phẩm: Câu trả lời của học sinh
 HOẠT ĐỘNG BỔ SUNG
- Gv cung cấp địa chỉ và hướng dẫn hs cách tìm hiểu về quy luật giá trị thông 
qua các tư liệu: Giáo trình kinh tế chính trị Mac-Lenin, NXB Chính trị quốc gia, 
Hà nội,2002, Chương III: Lượng giá trị hàng hóa ( từ tr 64-66) và quy luật giá 
trị ( tr 75 – 76).
- Hs tìm tài liệu và nghiên cứu.
 Trực Ninh, ngày tháng năm
 DUYỆT CỦA LÃNH ĐẠO
 Ngày soạn: Tuần : 7
 Ngày dạy: Tiết : 7
 QUY LUẬT GIÁ TRỊ TRONG SẢN XUẤT VÀ LƯU THÔNG HÀNG 
 HÓA
I. Mục tiêu
1.Về kiến thức
- Nêu được tác động của quy luật giá trị.
- Nêu một số ví dụ về sự vận động của quy luật giá trị khi vận dụng trong sản xuất và 
lưu thông hàng hóa ở nước ta.
2. Về kỹ năng
Biết vận dụng quy luật giá trị để giải thích một số hiện tượng kinh tế gần gũi 
trong cuộc sống.
3. Về thái độ
Tôn trọng quy luật giá trị trong sản xuất và lưu thông hàng hóa ở nước ta.
4.Các kĩ năng sống cơ bản được giáo dục trong bài: 
- Kĩ năng tìm kiếm và xử lí thông tin
- Kĩ năng giải quyết vấn đề
- Kĩ năng tư duy phê phán
- NL đánh giá và điều chỉnh quá trình sản xuất của bản thân phù hợp với yêu 
cầu của xã hội.
II. Chuẩn bị của GV và HS
1. Các phương pháp/ kĩ thuật dạy học tích cực có thể sử dụng:
- Phương pháp thảo luận nhóm - Động não
- Giải quyết vấn đề
2.Phương tiện dạy học:
- Giáo viên: Giáo án, sách giáo khoa, sách giáo viên.
- Học sinh: Vở viết, sách giáo khoa
III. Tiến trình dạy học:
 HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
* Mục tiêu:
- Kích thích HS tìm hiểu về tác động của quy luật giá trị.
- Rèn luyện năng lưc giải quyết vấn đề cho HS.
* Cách tiến hành:
- GV đưa ra ví dụ cụ thể về việc vận chuyển hàng hóa từ nơi này đến nơi khác 
và ngược lại. Vì sao lại có sự vận chuyển đó là do sự tác độngcủa quy luật nào?
* Dự kiến sản phẩm:
-HSTL:
- GVKL:Tác động của quy luật giá trị.
 HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
 Họat động của giáo viên và học sinh Nội dung
 Hoạt động 1: 2. Tác động của quy luật giá trị
 Thảo luận nhóm tìm hiểu tác động của quy 
 luật giá trị.
 * Mục tiêu:
 - Học sinh nêu và phân tích được những tác 
 động của quy luật giá trị trong sản xuất và lưu 
 thông hàng hóa. 
 - Rèn luyện NL đánh giá, giải quyết vấn đề, NL 
 giao tiếp và hợp tác cho HS
 * Cách tiến hành:
 - GV chia lớp thành 3 nhóm, mỗi nhóm thảo luận 
 về 1 tác động
 Gv nêu câu hỏi định hướng cho thảo luận nhóm
 + Nhóm 1: Tác động điều tiết sx và lưu thông được a. Điều tiết sản xuất và lưu thông 
 biểu hiện như thế nào? Cho ví dụ? hàng hóa.
 + Nhóm 2: Tại sao quy luật giá trị có tác động kích Là sự phân phối lại các yếu tố TLSX 
 thích sự phát triển của lực lượng sx và làm tăng và sức lao động từ ngành sản xuất 
 năng suất lao đông xh? Cho ví dụ? này sang ngành sản xuất khác; phân 
 + Nhóm 3: Tác động phân hóa giàu nghèo giữa phối lại nguồn hàng từ nơi này sang 
 những người sx của quy luật giá trị được bểu hiện nơi khác; mặt hàng này sang mặt 
 như thế nào? hàng khác theo hướng từ nơi có lãi ít 
 Nhóm 4: ( Đưa ra bài tập tình huống hoặc không lãi sang nơi lãi nhiều 
 thông qua biến động của giá cả trên - HS các nhóm thảo luận và cử đại diện trình bày. thị trường dưới tác động của quy luật 
Nhóm khác nghe và nhận xét cung cầu.
 b. Kích thích lực lượng sản xuất 
- GV nhận xét và phân tích sâu hơn bằng sơ đồ phát triển và năng suất lao động 
minh họa về những tác động của quy luật giá trị tăng lên
(Bảng 1, SGV, tr. 54). Người sản xuất, kinh doanh muốn 
 thu nhiều lợi nhuận, phải tìm cách 
 cải tiến kỹ thuật, tăng năng suất 
 lao động, nâng cao tay nghề của 
 người lao động, hợp lý hóa sản 
 xuất, thực hành tiết kiệm làm 
 cho giá trị hàng hóa cá biệt của họ 
 thấp hơn giá trị xã hội của hàng 
 hóa.
 c. Phân hóa giàu – nghèo giữa 
 những người sản xuất hàng hóa
 - Những người có điều kiện sản 
 xuất thuận lợi, có trình độ, kiến 
 thức cao, trang bị kỹ thuật tốt nên 
 có hao phí lao động cá biệt thấp 
 hơn hao phí lao động xã hội cần 
 thiết, nhờ đó giàu lên nhanh 
 chóng, có điều kiện mua sắm 
 thêm TLSX, đổi mới kỹ thuật, mở 
 rộng sản xuất kinh doanh.
 - Những người không có điều kiện 
 thuận lợi, làm ăn kém cỏi, gặp rủi 
 ro trong kinh doanh nên bị thua lỗ 
 dẫn tới phá sản trở thành nghèo 
 khó.
Hoạt động 2: Đàm thoại tìm hiểu vận dụng 3. Vận dụng quy luật giá trị
quy luật giá trị của Nhà nước và công dân. a. Về phía Nhà nước
* Mục tiêu: - Xây dựng và phát triển mô hình 
- Làm cho học sinh nhận thức được nội dung, biết kinh tế thị trường định hướng xã 
vận dụng quy luật giá trị trong sản xuất và lưu thông hội chủ nghĩa.
hàng hóa. - Điều tiết thị trường nhằm phát 
- Rèn luyện kĩ năng giao tiếp và hợp tác, năng lực huy mặt tích cực và hạn chế mặt 
giải quyết vấn đề cho hs. tiêu cực.
* Cách tiến hành: b. Về phía công dân (doanh 
- GV lần lượt nêu câu hỏi: nghiệp và kinh tế gia đình)
+ Ở nước ta trong thời kì bao cấp, quy luật gí trị có - Phấn đấu giảm chi phí, nâng cao 
được thừa nhận không? Tại sao? sức cạnh tranh, thu nhiều lợi nhuận.
+ Thời kì đổi mới, nhà nước có những biện pháp - Chuyển dịch cơ cấu sản xuất, cơ